Ek Hizmet Ücreti: %10 Servis Yasal mı, Opsiyonel mi? Türkiye Rehberi

Adisyonun altına satır olarak eklenen %10 servis ücreti son yıllarda sosyal medyada en çok tartışılan restoran kalemlerinden biri haline geldi. Tüketici şikayetleri arttıkça hakem heyetleri de bu ücretin "zorunlu" sayılamayacağına dair tutum geliştirdi.

Yasal Çerçeve ve Tüketici Hakları

6502 sayılı Tüketici Korumasına dair kanun çerçevesinde servis ücreti, "müşteriden açık onay alınmadan tahsil edilemeyen ek hizmet bedeli" kategorisinde değerlendirilir. Yani menüde net şekilde belirtilmemiş %10 servis ücreti, hakem heyetinde iade konusu olabilir.

2024 yılında İstanbul Anadolu Tüketici Hakem Heyeti'nin verdiği bir kararda, restoran menüsünde "servis dahildir" ifadesi olmadan adisyona eklenen %10'luk kalem haksız bulundu ve iade edilmesine hükmedildi. Bu emsal karar, sektörde menü tasarımında şeffaflığı zorunlu hale getirdi.

QR Menüde Şeffaf Gösterim

Restoranların hukuki riskten kaçınması için servis ücretine ilişkin bilgilendirme menünün giriş ekranında, footer'da ve adisyon önizlemesinde görünmelidir. thMenu paneli üzerinden eklenen "Servis ücreti %10 dahil değildir, opsiyoneldir" notu üç ayrı görünüm noktasında otomatik render edilir.

Bilgilendirme metni 18 dilde otomatik çevrilir ve menü dilini değiştiren her ziyaretçi için doğru lokalize halini gösterir. Bu tutarlılık, yabancı turistlerin de hakem heyetine başvurma yolunu açık tutar.

Operasyonel Pratikler

Müşteriye servis ücretini sorma yetkisi garsona değil, kasaya/POS sistemine bırakılmalı. Ödeme aşamasında "Servis ücreti eklensin mi?" şeklinde net soru, sözlü/yazılı onay alındığını ispatlar. POS entegrasyonu olmayan restoranlarda adisyon altına "Servis ücreti müşteri onayı ile uygulanmıştır" satırı eklenmelidir.

Personel eğitiminde üç temel kural verilmeli: 1) Servis menüde dahil değilse açıkça söyle, 2) Müşteri itiraz ederse ücret çıkartılır, 3) Onaysız tahsilat yapma. Bu üç maddenin yazılı tutanağı denetimlerde sigorta görevi görür.

FAQ

%10 servis ücreti yasak mı? Hayır, yasak değil. Ancak menüde önceden bildirilmiş ve müşteri onayı alınmış olmalıdır.

Müşteri ödemezse zorla tahsil edilebilir mi? Hayır. Açık onayı olmayan kalem iadeye tabidir ve hakem heyeti müşteri lehine karar verir.

QR menüde nasıl gösterilmeli? Giriş ekranı, footer ve adisyon önizleme alanlarında 18 dile çevrilmiş şekilde, "opsiyonel" ifadesi ile birlikte gösterilmelidir.

Faydalı buldunuz mu? Paylaşın.