Engelli Müşteri Hizmet Protokolü: Erişilebilirlik Standardı Restoran Rehberi

Üsküdar sahilinde 2025'te açılan bir balık restoranı, ilk yıl içinde tekerlekli sandalye kullanan müşterilerden ortalama haftada 18 rezervasyon aldı. Sebep şans değil, yazılı bir erişilebilirlik servis protokolüydü.

EYHGM 2020 Standardı Ne Diyor?

Engelli ve Yaşlı Hizmetleri Genel Müdürlüğü 2020 erişilebilirlik standardı, ticari mekânların en az %20 masasını tekerlekli sandalyeye uygun 75 cm yükseklikte ve 80 cm geçiş genişliğinde sunmasını şart koşar. Tuvaletlerde 150 cm dönüş çapı, lavaboda diz boşluğu zorunludur.

Ayrıca menü erişilebilirliği: görme engelli müşteri için Braille veya sesli alternatif, işitme engelli için yazılı sipariş kanalı. Standartın amacı "ulaşılabilir hizmet", sadece fiziksel rampa değil.

Üsküdar Pilot Restoran: Üç Katmanlı Çözüm

Üsküdar'daki restoran üç katmanı paralel uyguladı:

1) Görme engelli için kapıda Braille menü + QR menünün ekran okuyucu uyumlu HTML versiyonu — telefon kamerası QR'ı taradığında iOS VoiceOver tüm ürünleri sırayla okuyor.
2) İşitme engelli için tabletten yazılı sipariş — garson çağırma butonu ve sohbet penceresi mutfağa bildirim gönderiyor.
3) Tekerlekli sandalye için iki adet yüksekliği 73 cm sabit masa, pencere kenarında ayrılmış (sosyal izolasyon değil, manzara önceliği).

Personelin Rolü: Yaklaşım Eğitimi

Standart sadece donanım değil — personel davranışı da içerir. Mekân ekibe 4 saatlik eğitim verdi: tekerlekli sandalyeye dokunmadan önce izin iste, görme engelli müşteriye omzundan değil ön kolundan rehberlik et, işitme engelliyle yüz yüze konuş ve dudak hareketini engellemeyecek şekilde maske kullanma. Bu eğitim ayda 1 tekrarlanıyor.

Sonuç: TripAdvisor değerlendirmelerinde "erişilebilir" anahtar kelimesi 90 günde 47 kez geçti, restoran "İstanbul'un en kapsayıcı 10 restoranı" listesine girdi.

SSS

Braille menü baskısı pahalı mı? Tek sayfa lazer kabartma yaklaşık 25-40 TL, 10 sayfalık tam menü 300-500 TL. QR sesli okuma alternatifi neredeyse ücretsiz.

QR menünün ekran okuyucu uyumluluğu otomatik mi? Hayır, HTML semantik etiketler (alt, aria-label) gerekli. thMenu varsayılan olarak destekler.

Eğitim sertifikası gerekiyor mu? Yasal zorunluluk yok, ama EYHGM onaylı kursları belgelemek belediye denetimlerinde puan kazandırır.

Faydalı buldunuz mu? Paylaşın.