Sigortalı Çalışanın Yan İş Hak ve Yasakları: 2026 Rehberi

SGK'lı bir banka memuru hafta sonu thMenu affiliate komisyonu kazanabilir mi? Konya'daki bir şube çalışanı tam olarak bu soruyu sordu — cevabı 4857 İş Kanunu ve banka yasası kesişiminde gizli.

4857 İş Kanunu Madde 18 ve Sadakat Borcu

İş Kanunu doğrudan "yan iş yasaktır" demez; ancak madde 18 işverenin geçerli sebep ile fesih hakkı tanır. Türk Borçlar Kanunu madde 396 ise işçiye sadakat borcu yükler: işverenle rekabet edemez, iş saatlerinde başka bir iş için çalışamaz, müşteri veya ticari sırrı kullanamaz.

Pratikte üç kırmızı çizgi vardır: (1) aynı sektörde rakip iş, (2) mesai saatleri içinde yan iş, (3) işverenin makinesini veya bilgisini kullanmak. Bunların dışında kalan hafta sonu hobisi, blog yazarlığı ya da pasif affiliate geliri genellikle güvenli alandadır.

Banka Çalışanları: 5411 Sayılı Banka Yasası Madde 75

Banka memurları için kurallar biraz daha katıdır. Bankacılık Kanunu madde 75 ve SPK düzenlemeleri, ticari faaliyet ve kıymetli evrak alım-satımı konusunda ek koşullar getirir. Çoğu banka kendi iç yönetmeliğinde "ticari faaliyet izin ister" maddesi içerir.

• İzin gerektiren: Şahıs şirketi kurmak, başka şirkette ortak veya yönetici olmak.
• Genellikle serbest: Telif geliri, kira geliri, pasif affiliate komisyonu (kişisel link paylaşımı).
• Tamamen yasak: Müşteri verisi kullanmak, rakip banka için çalışmak, mesai saatinde yan iş.

Konya'da Bir Affiliate: Sorun Çıkmadan Nasıl?

Konya merkezde bir banka memuru, akşamları kendi Instagram hesabından restoran sahiplerine thMenu önerip aylık 4.500 TL pasif komisyon kazanıyor. Üç şeyi doğru yapıyor: (1) sözleşmesinde "ticari faaliyet yasağı" yerine "izinli" maddesi var, İK'dan yazılı izin almış; (2) tüm aktivite mesai dışı; (3) ödemeyi şahıs sigortası olmadan arızi gelir olarak beyan ediyor — 2026 sınırı 230.000 TL/yıl altında kalıyor.

Kritik nokta: SGK 4/A statüsünü kaybetmeden arızi gelir beyan etmek mümkündür. Süreklilik kazanırsa SGK 4/B (Bağ-Kur) tetiklenir, bu da çift sigorta primi ödemesini getirir. thMenu affiliate dashboard'unda aylık limit raporu bu sınırı izlemenize yardımcı olur.

FAQ

Sigortalı çalışan yan iş yapabilir mi? Evet; rekabet, mesai içi çalışma ve işveren kaynağı kullanımı dışında kalan faaliyetler genellikle serbesttir, ancak sözleşmenizi kontrol edin.

İşverenden yazılı izin şart mı? Yasal şart değildir, ancak iç yönetmeliklerde sıkça yer alır. Banka, kamu ve büyük holdinglerde yazılı izin alın.

Affiliate geliri SGK'yı etkiler mi? Arızi olduğu sürece etkilemez. Süreklilik kazanırsa 4/B tetiklenir; muhasebeciye danışın.

Faydalı buldunuz mu? Paylaşın.