Yemek.com'un bir restoran turu videosunda açıklama alanında "iş birliği" geçiyor ama Reklam Kurulu'na göre bu yetersiz. Buse Terim'in bir kafe önerisinde ise "Bu videoda ortaklık linki bulunur" cümlesi açıklamanın ilk satırında — ve bu doğru olan. Türkiye'de Reklam Kurulu'nun 2024/187 sayılı ilkesi ile ABD'deki FTC 16 CFR Part 255 arasındaki farkları bilmek, hem ceza riskini hem de izleyici güvenini yönetmek için kritik. Eğer kanalınızın izleyicilerinin %30'undan fazlası yurt dışındaysa, iki düzenleme de aynı anda devreye girer.
Reklam Kurulu 2024/187: Türkiye Hattı
2024/187 sayılı ilke, sosyal medya içerik üreticilerinin ticari ilişkileri açıklarken kullanması gereken etiketleri net olarak tanımlıyor. Affiliate link içeren YouTube videolarında "Bu video ortaklık (affiliate) linki içerir" ifadesi açıklamanın ilk 3 satırında yer almalı — yani "Daha Fazla Göster" butonuna basmadan görünmeli. Kurul, 2025'in ilk yarısında 47 içerik üreticisine toplam 2,8 milyon TL ceza kesti; en sık ihlal "kuralın altına gizlenmiş" disclosure'lardı.
Açıklama metni Türkçe olmalı. "Affiliate link" yerine "ortaklık linki" tercih edilmesi, Kurul'un denetim raporlarında pozitif örnek olarak geçiyor. Eğer iş birliği bir restoran veya yemek markasıyla yapıldıysa, marka adı + "iş birliği" + "ortaklık linki içerir" üçlüsünü birlikte kullanmak en güvenli yaklaşım.
FTC 16 CFR Part 255: ABD İzleyici Hattı
FTC'nin Endorsement Guides (16 CFR Part 255) kuralı, "material connection" yani maddi ilişki olan her durumda açık bildirim ister. "#ad", "#sponsored" veya "Paid partnership" etiketleri kabul edilebilir, fakat "#sp" veya "#collab" gibi kısaltmalar yetersiz sayılıyor. FTC, 2024'te BetterHelp ve Lord & Taylor davalarında kısaltma kullanımını açıkça reddetti.
YouTube için spesifik kural: disclosure'ın video başlamadan önce veya açıklamanın ilk satırında bulunması gerekiyor. Ayrıca video içinde sözlü olarak da belirtilmesi tavsiye ediliyor — "This video includes affiliate links" cümlesi giriş bölümünde söylenirse, FTC nezdinde en güvenli pozisyon.
İki Hattı Birden Tetikleyen Senaryo
YouTube Studio analytics'te "Geographic location" raporuna bakın. Eğer ABD, Almanya veya İngiltere'den izleyici oranınız toplam %30'u geçiyorsa, sadece Türkiye kuralı yetmez. FTC, "U.S. audience targeted or substantially viewed" kriterini uyguluyor — %30 eşiği endüstri pratiği. Bu durumda açıklamanızın başında hem Türkçe hem İngilizce disclosure olmalı.
Yemek.com'un "İstanbul'un En İyi Pide Salonu" videosu iyi bir örnek: Türkçe "Bu video ortaklık linki içerir" satırının hemen altında "This video contains affiliate links" cümlesi var. Buse Terim'in kanalında da benzer çift dilli yapı kullanılıyor. Pinned comment'e disclosure koymak ekstra koruma sağlar, ama açıklama alanını değiştiremez — FTC, pinned comment'i "primary disclosure" olarak kabul etmiyor.
SSS
Sadece pinned comment yeterli mi? Hayır. Hem Reklam Kurulu hem FTC açıklama alanında ilk 3 satırda primary disclosure ister. Pinned comment ekstra şeffaflık katmanıdır, ana açıklama yerine geçmez.
"#ortaklik" hashtag'i Türkiye için yeterli mi? 2024/187 sayılı ilke hashtag'i tek başına yeterli kabul etmiyor. Açık cümle ("ortaklık linki içerir") gerekli. Hashtag arama bulunabilirliği için ek olarak kullanılabilir.
Eski videolarımı geriye dönük güncellemeli miyim? Evet. Hem Kurul hem FTC, hâlâ canlı olan ve gelir üreten videolar için retroaktif sorumluluk uygular. Toplu güncelleme için YouTube Studio'nun "bulk edit" özelliği zaman kazandırır.
Faydalı buldunuz mu? Paylaşın.
İlgili makaleler
Müşteri Aboneliğini Düşürünce Eski Özellikler Ne Olur? — SaaS Sessiz Feature-Drift Problemi
Çoğu SaaS abonelik tier’ı düştüğünde tek satır kod çalıştırır ama eski özellikle…
JWT alg-confusion atağı — Supabase HS256'dan RS256/JWKS'e geçince eski verifier'lar neden yıkılır?
JWT header'ı decode etmeyen verifier'lar `alg=none` ve `alg-confusion` saldırıla…
Her bakiye değişikliğinin neden bir 'journal row'u olmalı? — SaaS finansal audit'in temel taşı
SaaS bakiyeleri tek satır UPDATE ile yönetince "drift var ama HANGİ mutasyon yan…